Ik stel me voor, dat het universum een ademend organisme is, zoals alles dat leeft.
En het feit, dat astronomen hebben geconstateerd dat het heelal uitdijt, heeft ertoe geleid dat men er logica op toepaste: iets dat groter wordt, moet eerst kleiner zijn geweest. Daar is geen speld tussen te krijgen. Maar het is in mijn optiek niet nodig om daarom consequent naar een soort van nulpunt terug te redeneren. De zogenaamde singulariteit die daarvan het gevolg zou zijn, is volgens de huidige wetenschap een onbestaanbaar iets. De ons bekende natuurwetten kunnen daar niet gelden. Als ik het goed begrijp, tasten geleerden ook in het duister over de periode die meteen na de zogenaamde oerknal zou zijn ontstaan. Het is nog steeds een gebied waarover veel gespeculeerd wordt. Het ontstaan van materie die zich gedraagt naar onze huidige waarneming en kennis is vanĀ later datum. Dus hebben we te maken met een lange tijd waarover allerlei gissingen de ronde doen, maar eigenlijk niets met zekerheid te zeggen valt.
De tijdschalen waarmee gerekend wordt zeggen mij ook weinig. Naar analogie van de natuurverschijnselen om ons heen geldt bijvoorbeeld: een groot organisme ademt langzaam; een klein organisme ademt snel. Je zou kunnen zeggen: het universum is het grootste organisme dat we kennen; het zal dus wel het langzaamste ademen.
Honderd jaar geleden werd voor het eerst de expansie ontdekt. 100 jaar is voor een mensenleven heel wat. Maar voor het universum is het niets. Misschien nauwelijks het begin van een inademing.
Ik zit trouwens helemaal niet vast aan het beeld van een gigantisch wezen.
Misschien is het wel als een zwerm vogels in de herfst. Een zichzelf organiserend geheel, dat steeds van gedaante verandert. Soms wat compacter van vorm, en soms wat ijler en ruimer. En waarom moet het zo nodig een begin hebben? Het is voorstelbaar dat het er altijd geweest is.
Genoeg gedroomd.
Het schijnt dat Einstein eens gezegd heeft dat er twee dingen oneindig zijn: het heelal en de domheid van de mensen. Ik vind het een grappige uitspraak, maar hij klopt natuurlijk niet. En het is van de wereldberoemde natuurkundige nooit de bedoeling geweest dat we dat letterlijk of serieus zouden opvatten. Er zit niettemin een kern van waarheid in, omdat mensen wereldwijd nog steeds op irrationele manier omgaan met de problemen waarmee ze geconfronteerd worden, problemen die ze meestal zelf veroorzaakt hebben.Er zijn al heel wat klimaatconferenties geweest, maar er wordt nauwelijks vooruitgang geboekt.
Het gaat veel te traag allemaal en de reden is niet moeilijk aan te wijzen: economische ongelijkheid die onvoldoende gecompenseerd wordt. Ontwikkelingslanden willen ook wel eens wat meer welvaart, kort gezegd. En inderdaad, daar wringt natuurlijk de schoen. De landen die de meeste schade aan het milieu hebben toegebracht, moeten nu voor het leeuwendeel van de kosten voor een wereldwijde energietransitie gaan betalen. Maar ze willen niet echt. Er wordt veel goeds met de mond beleden, maar werkelijke solidariteit met arme landen wordt nauwelijks gevoeld. Het besef is nog lang niet overal voldoende ingedaald dat het om een urgentie gaat die cruciaal is voor de toekomst van onze nakomelingen. Het voorstellingsvermogen schiet ernstig tekort. Gaat dat nog verbeteren voordat het echt te laat is?
Het ziet er naar uit dat de menselijke soort door de natuur niet is toegerust met het vermogen om langetermijnvisies te ontwikkelen en vervolgens op wereldschaal te implementeren. Dat is nogal wat natuurlijk; misschien is het wel teveel gevraagd, evolutionair gezienā¦
Dark Horse